Μνημόνιο ορολογίας

 

Τελευταία ενημέρωση :  9/9/2006 

 

Ø      Άβιος  :  Αυτός που δεν έχει ζωή

Ø      Αβιοτικό περιβάλλον  :  Το σύνολο των αβιοτικών παραγόντων του φυσικού περιβάλλοντος (έδαφος, νερό, ατμόσφαιρα). Οι βιότοποι.

Ø      Αβιοτικό σύστημα  : Το σύνολο των μη ζώντων συστατικών ενός οικοσυστήματος (νερό, ανόργανες ουσίες, υγρασία, φως, θερμοκρασία, κ.ά.). Ο βιότοπος.

Ø      Αγγείο  :  Συνεχής επιμήκης σωλήνας που συντίθεται από κυλινδρικά κύτταρα και αποτελούν τους κυρίους αγωγούς μεταφοράς νερού των αγγειοσπέρμων .

Ø      Αγενής πολλαπλασιασμός  : Δημιουργία νέων φυτών που προκύπτουν από κομμάτια του ίδιου του φυτού (κλαδιά, ρίζες φύλλα, κ.α.) που ριζοβολούν. Τέτοιοι τρόποι είναι:  ο πολλαπλασιασμός με μοσχεύματα, παραφυάδες, καταβολάδες κ.α. Τα νέα αυτά φυτά είναι όμοια ακριβώς με το μητρικό.

Ø      Αγκάθια  :  Οξύληκτες προεξοχές των οργάνων του φυτού , που χρησιμεύουν σαν άμυνα κατά των φυτοφάγων ζώων .

Ø      Άγρια ζωή  : Τα μη εξημερωμένα σπονδυλωτά ζώα (εκτός από τα ψάρια), δηλαδή αμφίβια, ερπετά, πτηνά και θηλαστικά.

Ø      Αγροοικοσύστημα  : Τεχνητό οικοσύστημα που έχει δημιουργηθεί από τον άνθρωπο με την άσκηση της γεωργίας προκειμένου να ικανοποιήσει τις ανάγκες της διατροφής του. Είναι ανοιχτό σύστημα, βρίσκεται δηλαδή σε επικοινωνία με το εξωτερικό του περιβάλλον, με το οποίο ανταλλάσσει ύλη και ενέργεια. Συνήθως ενισχύεται με εισροές από τον άνθρωπο (νερό, αγροχημικά κ.τ.λ.) και εξάγει ως εκροές τα παραγόμενα αγροτικά προϊόντα.

Ø      Αγροχημικά  : Όλες οι συνθετικές ουσίες που χρησιμοποιούνται στη γεωργία. Περιλαμβάνουν τα χημικά λιπάσματα, τα παρασιτοκτόνα, τα εντομοκτόνα, τα μυκητοκτόνα, αλλά και τις ορμόνες (ρυθμιστές ανάπτυξης).

Ø      Αγρωστώδη  : Μεγάλη οικογένεια φυτών, πολύ σημαντική για τον άνθρωπο. Τα δημητριακά. Περιλαμβάνει το σιτάρι, το κριθάρι, τη βρώμη, τη σίκαλη, το καλαμπόκι, το ρύζι, το σόργο, το κεχρί, κ.α.

Ø      Αειθαλές   :  Φυτό που διατηρεί το φύλλωμά του τον χειμώνα .

Ø      Αερόβιος  : Ο οργανισμός που είναι προσαρμοσμένος να ζει στον αέρα και μόνο με την παρουσία ελεύθερου οξυγόνου

Ø      Αισθητικό δάσος  : Χαρακτηρίζεται έτσι ένα δάσος ή φυσικό τοπίο που έχει τέτοια ιδιαίτερη αισθητική, υγιεινή και τουριστική σημασία, ώστε να επιβάλλεται η προστασία της πανίδας, της χλωρίδας και του ιδιαίτερου φυσικού κάλλους του. Βλ. Και προστατευόμενα τοπία.

Ø     Ακάρεα  : Αρθρόποδα που μοιάζουν με μικροσκοπικές αράχνες. Αρκετά από τα ακάρεα είναι βλαβερά για τα καλλιεργούμενα φυτά, όπως π.χ. οι τετράνυχοι, ενώ υπάρχουν και ωφέλιμα, αυτά δηλαδή που τρώνε τα "βλαβερά".

Ø      Ακέρβουλο : Είναι καρποφορία ενός μύκητα που αποτελείται από κοίλο μυκηλιακό στρώμα, που ευρίσκεται κάτω από την εφυμενίδα ή επιδερμίδα του φυτού ξενιστή και πάνω στο οποίο σχηματίζονται κοντοί κονιδιοφόροι που παράγουν κονίδια.

Ø      Ακτινομύκητες  : Αερόβιοι μικροοργανισμοί (βακτήρια), που μοιάζουν στη μορφή με μύκητες. Πολλοί από τους ακτινομύκητες βοηθούν στην αποσύνθεση φυτικών και ζωικών υπολειμμάτων στο έδαφος και συντελούν στο σχηματισμό του χούμου.

Ø      Αλατούχο έδαφος  : Έδαφος  με υπερβολική περιεκτικότητα σε άλατα. Τέτοια εδάφη είναι ακατάλληλα για την καλλιέργεια των περισσότερων φυτών.

Ø      Αλβινισμός ή λεύκανση : Είναι μία προχωρημένη κατάσταση χλωρώσεως, κατά την οποία φυσιολογικά πράσινα όργανα γίνονται λευκά λόγω ελλείψεως ή ανεπαρκούς σχηματισμού χλωροφύλλης, αλλά και άλλων χρωστικών.

Ø      Αλληλεπίδραση  : Η αμοιβαία επίδραση μεταξύ παραγόντων βιοτικών, αβιοτικών ή βιοτικών-αβιοτικών.

Ø      Άλως  :  Χαρακτηριστική περιοχή στους κάκτους . Το σημείο απ’ όπου εκπτύσσονται γλωχίδες και αγκάθια .

Ø      Άλγη  :  Φυτά που ζουν σε υγρά μέρη και έχουν συνήθως χλωροφύλλη , συνήθως αναπτύσσονται κατά αποικίες .

Ø      Αμειψισπορά ή εναλλαγή καλλιεργειών  : Η βάση ειδικού προγράμματος εναλλαγή των καλλιεργειών σε ένα συγκεκριμένο αγρό, προκειμένου να μειώνονται οι κίνδυνοι από εχθρούς, ασθένειες, ζιζάνια και να μην εξαντλείται το έδαφος.

Ø      Άμισχο  :  Το φύλλο που δεν έχει μίσχο .

Ø      Αμοιβαιότητα  :  Η αλληλεξάρτηση (θετική) ειδών κατά τέτοιο τρόπο, ώστε εάν διαχωριστούν να μη μπορούν να επιζήσουν μόνα τους.

Ø      Αναδάσωση  : Δημιουργία δάσους σε περιοχή που έχει εξαφανιστεί η δασική της βλάστηση.

Ø      Ανακύκλωση (ανακύκληση)  : Η ειδική επεξεργασία χρησιμοποιημένων και φαινομενικά άχρηστων υλικών για επαναχρησιμοποίησή τους (χαρτί, γυαλί, μέταλλα).

Ø      Ανάπτυξη  : Οι ποιοτικές μεταβολές ενός οργανισμού ή μέρους αυτού κατά τη διάρκεια του βιολογικού του κύκλου.

Ø      Ανδρείο  :  Το αρσενικό μέρος του άνθους ( στήμονες ) .

Ø      Ανθεκτικά τεχνητά εδάφη  : Το τεχνητό υπόστρωμα, όπου έχουν πολλαπλασιαστεί οι ανταγωνιστές μικροοργανισμοί των ανθεκτικών εδαφών και το οποίο χρησιμοποιείται για τον εμβολιασμό άλλων εδαφών.

Ø      Ανθεκτικά φυσικά εδάφη: Τα εδάφη ορισμένων περιοχών στα οποία έχει παρατηρηθεί ότι είναι αδύνατο να αναπτυχθούν ορισμένα παθογόνα. Αυτό συμβαίνει διότι περιέχουν ανταγωνιστές μικροοργανισμούς των φυτοπαθογόνων αυτών. Μπορούμε να πάρουμε χώμα από αυτά τα εδάφη και να "μπολιάσουμε" το έδαφος ενός κτήματος, ώστε να γίνει και αυτό ανθεκτικό. Υπάρχουν και τεχνητά ανθεκτικά εδάφη.

Ø      Ανθεκτικότητα: Η ικανότητα του φυτού να μην προσβάλλεται από ένα η περισσότερα παθογόνα. Στην ανθεκτικότητα υπάρχουν διαβαθμίσεις, σε κάποιες περιπτώσεις το φυτό δεν προσβάλλεται καθόλου από ένα παράσιτο, ενώ σε άλλες το παράσιτο αυτό μπορεί να προκαλεί κάποιες βλάβες στο φυτό, αλλά χωρίς αξία λόγου οικονομική ζημιά.

Ø      Ανθεκτικότητα κατακόρυφη (ή εξειδικευμένη): Το φυτό είναι ανθεκτικό σε μια μόνη φυλή (βιότυπο) ή σε μικρό αριθμό φυλών του παθογόνου, ενώ είναι ευαίσθητο στις υπόλοιπες φυλές του παθογόνου.

Ø      Ανθεκτικότητα οριζόντια (ή γενική): Το φυτό παρουσιάζει μια σχετική ανθεκτικότητα σε όλες τις φυλές του παθογόνου.

Ø      Ανθρώπινο περιβάλλον: Το περιβάλλον που ανήκει, αναφέρεται, ή αρμόζει στον άνθρωπο. Το φυσικό και το τεχνητό περιβάλλον, αλλά και όλοι οι άνθρωποι.

Ø      Ανθρωπογενές περιβάλλον: Οτιδήποτε έχει δημιουργήσει και προσθέσει ο άνθρωπος στο φυσικό περιβάλλον. Λέγεται και τεχνητό περιβάλλον.

Ø      Άνθη μονά  :  Άνθη με κανονικά τα όργανα του άνθους .

Ø      Άνθη διπλά  :  Τα άνθη που τα γόνιμα μέρει του άνθους τους έχουν μετατραπεί σε πέταλα .

Ø      Ανθήρας  :  Η διόγκωση του στήμονα που περιέχει την γύρη .

Ø      Ανθοδόχη  :  Διαπλάτυνση του ποδίσκου πάνω στην οποία βρίσκονται τα μέρη του άνθους .

Ø      Άνθος  :  Όργανο αναπαραγωγής στα σπερματόφυτα . Στα αγγειόσπερμα το άνθος συνίσταται από στήμονες και καρπόφυλλα . Το άνθος αποτελείται συνήθως από ένα ανθικό άξονα η μια ανθοδόχη και από περιάνθια τμήματα μη αναπαραγωγικά ( σέπαλα και πέταλα ) που περιβάλλουν τους στήμονες και τα καρπόφυλλα .

Ø      Ανθοφόρος άξονας  :  Ο βλαστός που φέρει το άνθος .

Ø      Ανεμόφιλα  :  Τα φυτά στα οποία η επικονίαση γίνεται κατ’ εξοχή με τον άνεμο .

Ø      Ανόργανα θρεπτικά στοιχεία: Τα 16 χημικά στοιχεία τα οποία τα φυτά χρειάζονται για την ανάπτυξή τους. Με την εξαίρεση των: C (άνθρακας), του Η (υδρογόνου) και του Ο (οξυγόνου) που τα παραλαμβάνουν από το νερό και από τον αέρα, όλα τα υπόλοιπα πρέπει να τα πάρουν από το έδαφος. Τα χημικά στοιχεία το Ν (άζωτο), το Ρ (φώσφορος), το Κ (κάλιο), το Ca (ασβέστιο), το Mg (μαγνήσιο), το S (θείο), χρειάζονται στα φυτά σε σχετικά μεγάλες ποσότητες και λέγονται μακροστοιχεία ενώ τα: Fe (σίδηρος),  Zn (ψευδάργυρος), Mn (μαγκάνιο), Β (βόριο), Cu (χαλκός) Cl ( χλώριο) και ο Mo (μόλυβδος), χρειάζονται σε ελάχιστες ποσότητες και λέγονται ιχνοστοιχεία.

Ø      Ανταγωνισμός: Η αλληλεπίδραση (αρνητική) ειδών κατά τέτοιο τρόπο, ώστε να είναι αδύνατη η χωρίς βλάβη συνύπαρξή τους.

Ø      Αντιπυρική ζώνη: Φυσική ή τεχνητή λωρίδα εδάφους που διασχίζει ένα δάσος και από την οποία έχει απομακρυνθεί, ολικά ή μερικά, η δασική βλάστηση (που μπορεί να καεί),εμποδίζοντας έτσι την εξάπλωση της φωτιάς.

Ø      Αντίθετα φύλλα  :  Φύλλα που αναπτύσσονται σε σημεία εκ διαμέτρου αντίθετα πάνω στον βλαστό .

Ø      Απόβλητα  : Κάθε ποσότητα ρύπων (ουσιών, θορύβου, ακτινοβολίας, ή άλλων μορφών ενέργειας) σε οποιαδήποτε φυσική κατάσταση, ή αντικειμένων από τα οποία ο κάτοχός τους θέλει ή πρέπει ή υποχρεούται να απαλλαγεί, εφόσον είναι δυνατό να προκαλέσουν ρύπανση (βιομηχανικά, χημικά, πυρηνικά κ.ά. Απόβλητα).

Ø      Απόβλητο  : Οποιαδήποτε ουσία στερεή, υγρή ή αέρια που είναι άχρηστη για τον οργανισμό ή για το σύστημα που την παράγει.

Ø      Αποψίλωση  : Η πλήρης καταστροφή της βλάστησης.

Ø      Αντοωειδές  :  Φύλλο με σχήμα επίμηκες που πλατύνετε στο άνω άκρο του .

Ø      Αρσενικό άνθος  :  Το άνθος που φέρει μόνο το αρσενικό τμήμα του άνθους ( στήμονες ) .

Ø      Αρθρόποδα  : Ζώα, συνήθως μικροσκοπικά, που το σώμα τους αποτελείται από αρθρωτά τμήματα (πόδια, κεραίες κ.τ.λ.).

Ø      Αρθροσπόρια : Είναι σπόρια εφήμερα, που προκύπτουν από εξάρθρωση υφών μυκηλίου ενός μύκητα, κατόπιν πηκτινοποιήσεως των εγκαρσίων διαφραγμάτων των υφών.

Ø      Ασθένεια ενδημική : Λέγεται η μεταδοτική ασθένεια η οποία εκδηλώνεται σταθερά κάθε χρόνο σε μία περιοχή, με διαφορετική ένταση κάθε φορά.

Ø      Ασθένεια επιδημική : Λέγεται η μεταδοτική ασθένεια η οποία εκδηλώνεται περιοδικά, κατά τρόπο συγκεντρωτικό, σε μεγάλη έκταση καλλιεργειών και με έντονη μορφή.

Ø     Ασθένειες μεταδοτικές : Είναι οι ασθένειες των οποίων το παθογόνο αίτιο μεταδίδεται από φυτό σε φυτό. Οφείλονται σε παράσιτα και ιούς.

Ø     Ασθένειες μη μεταδοτικές : Είναι οι ασθένειες των οποίων το παθογόνο αίτιο δεν μεταδίδεται από φυτό σε φυτό. Οφείλονται συνήθως σε δυσμενείς οικολογικούς και μετεωρολογικούς παράγοντες ή σε μηχανικές βλάβες.

Ø     Ασκοσπόρια : Είναι σπόρια μύκητα, εφήμερα, που σχηματίζονται μέσα σε ασκοειδή κύτταρα τα οποία λέγονται ασκοί. Μέσα σε κάθε ασκό σχηματίζονται, συνήθως, 8 ασκοσπόρια.

Ø     Ατροφίες : Είναι ανώμαλες καταστάσεις στην ανάπτυξη των φυτών, που οφείλονται στην ανάσχεση του πολλαπλασιασμού των κυττάρων (υποπλασίες) ή στην μη κανονική αύξηση τους (νανισμός).

Ø      Αυτορρύθμιση  : Η ικανότητα ενός συστήματος να αντιπαρέρχεται ορισμένου εύρους διαταραχές των μεταβλητών του, να επαναφέρει δηλαδή την αρχική κατάσταση ισορροπίας.

Ø     Αυτορρυθμιστικοί μηχανισμοί  : Βιολογικοί μηχανισμοί μέσα από τους οποίους ένα βιολογικό σύστημα επανέρχεται σε κατάσταση ισορροπίας.

Ø      Αυτότροφοι οργανισμοί : είναι τα πράσινα φυτά (αυτά που έχουν χλωροφύλλη),   τα οποία με την λειτουργία της φωτοσυνθέσεως, συνθέτουν οργανικές ενώσεις από το ατμοσφαιρικό CO2 και το νερό με την επίδραση του φωτός.

Ø     Αχαίνιο  :  Ξηρός καρπός που δεν ανοίγει και έχει μόνο ένα σπόρο ( στάρι ) .

Ø     Βακτήρια ή Σχιζομύκητες : Είναι τυπικά μονοκύτταρα θαλλόφυτα στερούμενα χλωροφύλλης, που πολλαπλασιάζονται με διχοτόμηση και τα οποία έχουν αυτόνομη κίνηση.

Ø      Βακτηριακή εξίδρωση : Είναι έκκριση γλοιώδους υγρού που περιέχει πληθώρα βακτηρίων. Εμφανίζεται σε φυτά που πάσχουν από βακτηριώσεις.

Ø      Βασιδιοσπόρια : Είναι σπόρια μύκητα, εφήμερα, πάντοτε μονοκύτταρα, τα οποία σχηματίζονται πάνω σε ροπαλοειδή ή κυλινδρικά κύτταρα που ονομάζονται βασίδια.

Ø      Βασικά φύλλα  :  Τα φύλλα που αναπτύσσονται στη βάση του φυτού .

Ø      Βιο-  : Πρώτο συνθετικό όρων που σημαίνει ζωή και γενικά ότι έχει σχέση με οργανισμούς.

Ø      Βιοδυναμική γεωργία  : Μια ειδική κατεύθυνση βιολογικής γεωργίας, πιο αυστηρής στις προδιαγραφές της, με ορισμένες φιλοσοφικές προεκτάσεις, η οποία παίρνει υπόψη της και κοσμικούς παράγοντες π.χ. φάσεις της σελήνης, επιδράσεις πλανητών κ.τ.λ.

Ø      Βιοκοινότητα  : Το σύνολο των φυτικών και ζωικών οργανισμών που συνυπάρχουν σε ένα βιότοπο. Το βιοτικό μέρος του οικοσυστήματος.

Ø      Βιοκοινωνία  : Σύνολο ομοειδών οργανισμών (φυτικών ή ζωικών) που συνυπάρχουν σε ένα βιότοπο και βρίσκονται σε ισόρροπη και αυτορυθμιζόμενη αλληλεξάρτηση.

Ø      Βιόκοσμος  : Το σύνολο των έμβιων όντων μιας ορισμένης περιοχής.

Ø      Βιολογία  : Η επιστήμη που μελετά τα φαινόμενα της ζωντανής ύλης.

Ø      Βιολογική γεωργία  : Η ήπια μη χημική γεωργία όπως ορίζεται από τις προδιαγραφές της IFOAM και τον Νόμο - Κανονισμό: ΕΟΚ 2092/91 . Συνώνυμα: Οργανική ή και οικολογική γεωργία.

Ø      Βιολογικά προϊόντα ή προϊόντα βιολογικής γεωργίας, χαρακτηρίζονται αυτά που για την παραγωγή τους δεν χρησιμοποιούνται συνθετικά ή χημικά λιπάσματα, φυτοφάρμακα ή ορμόνες, αλλά πιο ήπιες μέθοδοι αγροπεριβαλλοντικής παραγωγής, φιλικές προς το περιβάλλον.Η παραγωγή τους και η πιστοποίηση τους διέπονται από το νόμο ΕΟΚ 2092/91, και στην Ελλάδα υπάρχουν τρεις οργανισμοί πιστοποίησης και ελέγχου που συνεργάζονται με το Υπουργείο Γεωργίας.

Ø      Βιολογική αντιμετώπιση  : Η χρησιμοποίηση ενός ή περισσότερων οργανισμών από τον άνθρωπο για τον έλεγχο του πληθυσμού και της δράσης ενός ή περισσότερων φυτοπαράσιτων. Ο οργανισμός μπορεί να είναι έντομο, ζώο, φυτό, μύκητας, βακτήριο, ενώ μπορεί να χρησιμοποιηθούν και ιοί. Προσοχή: Το γεγονός ότι σε μια γεωργική εκμετάλλευση έχουν χρησιμοποιηθεί μέθοδοι βιολογικής καταπολέμησης δε σημαίνει ότι τα παραγόμενα προϊόντα μπορούν να χαρακτηριστούν βιολογικά. Θα πρέπει να εξεταστεί αν υπήρξαν άλλες χημικές επεμβάσεις, κ.τ.λ.

Ø      Βιολογική εξέλιξη  : Η ανάπτυξη όλων των ζωντανών οργανισμών από μία απλή κατάσταση σε μία πιο σύνθετη, μέσω βαθμιαίων αλλαγών.

Ø      Βιολογικός καθαρισμός  : Η τεχνική καθαρισμού των λυμάτων από τις οργανικές ουσίες που περιέχουν, πριν την απόρριψή τους στο περιβάλλον.

Ø      Βιολογικός κύκλος  : Το σύνολο των σταδίων και φάσεων από τα οποία περνά ένας φυτικός ή ζωικός οργανισμός.

Ø      Βιομάζα  : Το ολικό ποσό της ζωντανής ύλης (φυτομάζα και ζωομάζα) σε ένα συγκεκριμένο οικοσύστημα ή περιοχή.

Ø      Βιόσφαιρα  : Το τμήμα της γήινης σφαίρας (ξηρά - θάλασσα - αέρας) όπου οι φυσικοχημικές συνθήκες επιτρέπουν την ύπαρξη ζωής.

Ø      Βιοτικό περιβάλλον  : Το σύνολο των βιοτικών παραγόντων του φυσικού περιβάλλοντος (φυτά - ζώα). Οι βιοκοινότητες.

Ø      Βιοτικό σύστημα  : Το σύνολο των ζώντων στοιχείων ενός οικοσυστήματος (φυτά-ζώα). Η βιοκοινότητα.

Ø      Βιότοπος  : Ο χώρος μέσα στον οποίο ζουν και αναπαράγονται τα μέλη μιας βιοκοινωνίας. Το αβιοτικό μέρος του οικοσυστήματος, δηλαδή το ανόργανο περιβάλλον (έδαφος - νερά - ατμόσφαιρα).

Ø      Βλαστομανία : Βλαστομανία είναι μία υπερτροφία που χαρακτηρίζεται από τον υπερβολικό σχηματισμό ξυλοφόρων οφθαλμών, με συνέπεια την διαμόρφωση πυκνής και ασύμμετρης βλάστησης. 

Ø     Βλαστοσπόρια : Είναι σπόρια εφήμερα, τα οποία σχηματίζονται με εκβλάστηση από ένα κύτταρο του μυκηλίου ή από ένα άλλο σπόριο.

Ø      Βολβός  :  Υπόγειος βλαστός με σαρκώδη φύλλα που βγάζει ρίζες από το κάτω μέρος και βλαστό από το επάνω .

Ø      Βοσκότοπος  : Έκταση στην οποία αναπτύσσεται βλάστηση (ποώδης, ή ξυλώδης με θαμνώδη μορφή ή και μικτή) που αποτελεί τροφή για ήμερα και άγρια ζώα.

Ø      Βουργούνδιος πολτός  : Σκεύασμα φυτοπροστασίας που παρασκευάζεται με αντίστοιχο τρόπο με το βορδιγάλειο πολτό, μόνο που η εξουδετέρωση του θειικού χαλκού γίνεται με ανθρακικό νάτριο και όχι με ασβέστη.

Ø      Βότρυς  :  Ομάδα λουλουδιών η ραγών που είναι διατεταγμένα γύρω από ένα άξονα , συνδέονται δε με αυτόν με δευτερεύοντες ποδίσκους .

Ø     Βράκτεια φύλλα  :  Μικρά συνήθως , τροποποιημένα , πολλές φορές χρωματισμένα φύλλα , που αναπτύσσονται στη βάση του ποδίσκου του άνθους .

Ø      Βραχυγονάτωση : Βραχυγονάτωση είναι η ατροφία που χαρακτηρίζεται από ομοιόμορφη ή ανομοιόμορφη ελάττωση των μεσογονατίων.

Ø      Βραχυκλάδια  :  Πλάγιοι βλαστοί με μικρά μεσογονάτια διαστήματα . Τα βραχυκλάδια φέρουν συνήθως ανθοφόρους οφθαλμούς και σχηματίζουν τελικά ταξιανθίες .

Ø      Γένος  :  Ομάδα φυτών που περιλαμβάνει ένα η περισσότερα είδη που συγγενεύουν πολύ μεταξύ τους .

Ø      Γλαυκό  :  Το κυανοπράσινο χρώμα .

Ø      Γλωσσίδια : Είναι υπερτροφίες που έχουν την μορφή γλωσσιδίων ή φυλλιδίων, σχηματιζόμενες στην νεύρωση, κυρίως της κάτω επιφάνειας του φύλλου. Οφείλονται σε ιώσεις και φυτοπλασματώσεις.

Ø      Γλωσσοειδή  :  Μικρά ανθίδια με ένα μεγάλο πέταλο που βρίσκονται στην περιφέρεια των ταξιανθιών τύπου κεφαλής . Είναι τα ανθίδια που φέρουν τα πέταλα που συνήθως μαδάμε στις μαργαρίτες .

Ø      Γυναικείο  :  Το θηλυκό τμήμα του άνθους που απαρτίζεται από το σύνολο των καρπόφυλλων και αποτελείται από την ωοθήκη τον στύλο και το στίγμα .

Ø      Γυρεόσακοι  :  Μέρη του ανθήρα ( 4 σε κάθε ανθήρα ) . Σε αυτούς σχηματίζονται οι γυρεόκοκκοι .

Ø      Γύρη  :  Οι κόκκοι που υπάρχουν στον ανθήρα και κάνουν την γονιμοποίηση .

Ø      Δασοκομία  : Κλάδος της δασολογίας που ασχολείται με τη φροντίδα του δάσους.

Ø      Δασολογία  : Επιστήμη που ασχολείται με τη σύσταση, διατήρηση, καλλιέργεια, και εκμετάλλευση των δασών.

Ø      Δασοπονία  : Κλάδος της δασολογίας που ασχολείται με την περιποίηση και την κατάλληλη εκμετάλλευση των δασών.

Ø      Δάσωση  : Δημιουργία (φυσική ή τεχνητή) δάσους σε περιοχή στην οποία δεν υπήρχε προηγουμένως δάσος.

Ø     Δερματώδες  :  Αυτό που είναι σκληρό σαν δέρμα .

Ø     Δεσμίωση ή πλάτυνση :  Είναι μία παραμόρφωση που χαρακτηρίζεται από την διατάραξη της ακτινωτής συμμετρίας κυλινδρικών οργάνων (βλαστών, μίσχων, ριζών). Έτσι τα όργανα αυτά γίνονται πεπλατυσμένα.

Ø     Δευτερογενής προσβολή : Ονομάζεται η νέα προσβολή, προσβεβλημένου ήδη ξενιστή, από άλλο όμως παθογόνο. Συνήθως τα εκκρίματα του πρώτου παθογόνου εννοούν την ανάπτυξη του δευτέρου παθογόνου.

Ø      Διατήρηση  : Το σύνολο των ενεργειών (μέθοδοι, χειρισμοί, φροντίδες) του ανθρώπου ώστε να εξασφαλίζεται η καλύτερη δυνατή απόδοση και η πλήρης και συνεχής λειτουργία των οικοσυστημάτων (σταθερή και υψηλή απόδοση των ανανεώσιμων φυσικών πόρων και αποφυγή σπατάλης των μη ανανεώσιμων).

Ø      Διατηρητέα μνημεία της φύσης  : Κηρύσσονται περιοχές που παρουσιάζουν ιδιαίτερη παλαιοντολογική, γεωμορφολογική και ιστορική σημασία, καθώς και δέντρα ή συστάδες δέντρων, υγροβιότοποι ή και σπάνια είδη φυτών με ιδιαίτερη βοτανική, φυτογεωγραφική, αισθητική και ιστορική σημασία. Βλ. Και προστατευόμενοι φυσικοί σχηματισμοί.

Ø      Διαφυλλική λίπανση  : Η λίπανση των φυτών μέσω του φυλλώματος, με ειδικά λιπάσματα που διαλύονται στο νερό και ψεκάζονται στο φύλλωμα. Χρησιμοποιείται σε ειδικές περιπτώσεις και έχει σχεδόν άμεσο αποτέλεσμα.

Ø      Διετές  :  Αυτό που ζει δύο χρόνια .

Ø      Δίκλινο φυτό  :  Το φυτό που έχει τα αρσενικά και τα θηλυκά όργανα του άνθους σε χωριστά άνθη , πάνω στο ίδιο φυτό .

Ø      Δίοικο φυτό  :  Το φυτό που έχει τα αρσενικά και τα θηλυκά όργανα του άνθους σε χωριστά άνθη , αλλά σε διαφορετικά φυτά ( αρσενικά και θηλυκά φυτά ) .

Ø      Διπλοειδή  :  Τα φυτά των οποίων τα κύτταρα έχουν κανονικό αριθμό χρωματοσωμάτων ( 2n ) . Μια σειρά από τον κάθε γαμέτη .

Ø      Δολωματικός ψεκασμός  : Ο ψεκασμός φυτοπροστασίας που γίνεται, κυρίως στα ελαιόδενδρα για την αντιμετώπιση του δάκου, σε μέρος μόνο της κόμης των δένδρων και στο διάλυμα του οποίου χρησιμοποιούνται πέρα από την εντομοκτόνο ουσία και διάφορες ειδικές ελκυστικές ουσίες που ελκύουν τον δάκο.

Ø      Δομή του εδάφους  : Το μέγεθος, η μορφή και η διάταξη των συσσωματωμάτων του εδάφους.

Ø      Δομημένο περιβάλλον  : Το σύνολο των οικοδομικών έργων του ανθρώπου. Αποτελεί τμήμα του τεχνητού περιβάλλοντος.

Ø      Δρύπη  :  Ο καρπός με σαρκώδες μεσοκάρπιο και ξυλώδες ενδοκάρπιο ( κουκούτσι ) π.χ. ελιά , ροδάκινο .

Ø      Εγγενής πολλαπλασιασμός των φυτών – Σποριόφυτα  : Είναι ο πολλαπλασιασμός με σπόρο. Το φυτό που προκύπτει λέγεται σποριόφυτο. Αυτό συνδυάζει τα χαρακτηριστικά των φυτών γονέων. Του φυτού που πρόσφερε το "θηλυκό" μέρος του άνθους για να δημιουργηθεί ο καρπός και ο σπόρος (δηλαδή τον υπερο-ωοθήκη) και του φυτού που προσέφερε το "αρσενικό" μέρος του άνθους (τη γύρη). Η γύρη μπορεί να έχει έλθει από διαφορετικό φυτό από αυτό που έφερε τα άνθη, από φυτό άλλης ποικιλίας ή ακόμα και από "άγριο" (μη καλλιεργούμενο φυτό).

Ø      Εγκλιματισμός  : Η προσαρμογή ή η αύξηση της ανοχής που δείχνει ένα είδος κατά τη διάρκεια αρκετών γενεών ώστε να μπορεί να ζει, τουλάχιστον για ένα μέρος του βιολογικού του κύκλου, σε μια περιοχή στην οποία κανονικά δε θα μπορούσε να επιβιώσει.

Ø      Εθνικά πάρκα  : Χαρακτηρίζονται έτσι εκτεταμένες χερσαίες, υδάτινες ή μικτού χαρακτήρα περιοχές, οι οποίες παραμένουν ανεπηρέαστες, ή έχουν ελάχιστα επηρεαστεί από τις ανθρώπινες δραστηριότητες και στις οποίες διατηρείται μεγάλος αριθμός και ποικιλία αξιόλογων βιολογικών, οικολογικών, γεωμορφολογικών και αισθητικών στοιχείων. 'Όταν το εθνικό πάρκο, ή μεγάλο τμήμα του καταλαμβάνει θαλάσσια περιοχή, ή εκτάσεις δασικού χαρακτήρα, μπορεί να χαρακτηρίζεται ειδικότερα ως θαλάσσιο πάρκο ή εθνικός δρυμός.

Ø      Εθνικοί δρυμοί  : βλ. Εθνικά πάρκα.ή(για τους υπάρχοντες εθνικούς δρυμούς) κηρύσσονται δασικές περιοχές οι οποίες παρουσιάζουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον, από την άποψη διατήρησης της άγριας χλωρίδας και πανίδας, των γεωμορφικών σχηματισμών του υπεδάφους, της ατμόσφαιρας, των υδάτων και γενικώς του φυσικού περιβάλλοντός τους και των οποίων επιβάλλεται η προστασία, η διατήρηση και η βελτίωση της σύνθεσης, της μορφής και των φυσικών καλλονών τους, για αισθητική, ψυχική και υγιεινή απόλαυση και ανάπτυξη του τουρισμού, ως και η διενέργεια πάσης φύσεως επιστημονικών ερευνών.

Ø      Είδος  :  Ομάδα φυτών με κοινά βασικά χαρακτηριστικά . Είναι υποομάδα του γένους . Στις λατινικές ονομασίες πρώτο είναι το όνομα του γένους και δεύτερο του είδους .

Ø      Εισροές  : Τα διάφορα εφόδια όπως λιπάσματα, φυτοφάρμακα, καύσιμα κ.τ.λ. που χρησιμοποιούνται για την παραγωγή των γεωργικών προϊόντων, βλ. και λέξη αγροοικοσύστημα.

Ø      Εκχύλισμα  : Το υγρό παρασκεύασμα που προκύπτει αν αφήσουμε σε νερό τεμαχισμένα μέρη ενός φυτού για ορισμένο χρονικό διάστημα. Έτσι έχουμε εκχύλισμα σκόρδου, τσουκνίδας, κ.ο.κ.

Ø     Έλασμα  :  Το επίπεδο και πράσινο , δομικό τμήμα του φύλλου .

Ø      Έλκη : Είναι βαθειές πληγές που εμφανίζονται σε ξυλώδη κυρίως όργανα, σε βαθμό που πολλές φορές αποκαλύπτεται ο κεντρικός κύλινδρος.

Ø      Έλλοβα  :  Τα φύλλα που έχουν εσοχές στην περιφέρειά τους .

Ø      Έμβιος  : Αυτός που έχει ζωή. Ο ζωντανός οργανισμός.

Ø      Εμβολιασμός  : Η μεταμόσχευση που γίνεται με σκοπό τη συγκόλληση ενός τμήματος φυτού, του εμβολίου, με άλλο φυτό, που λέγεται υποκείμενο. Το εμβόλιο είναι συνήθως ένα κομμάτι βλαστού ή ένας οφθαλμός "μάτι". Το υποκείμενο είναι το πιο κοντινό προς το έδαφος τμήμα ενός φυτού μαζί με το ριζικό σύστημα. Ο εμβολιασμός πετυχαίνει μόνο ανάμεσα σε ποικιλίες του ίδιου είδους φυτού ή ανάμεσα σε συγγενικά φυτά.

Ø      Εναλλασόμενα φύλλα  :  Τα φύλλα που εναλλάσσονται πάνω στον βλαστό .

Ø     Ενδημικό είδος  : Το είδος που ζει μόνο μέσα σε έναν οροθετημένο γεωγραφικό χώρο στον οποίο και έχει δημιουργηθεί.

Ø      Ενδοκονίδια : Είναι σπόρια μύκητα όμοια με τα κονίδια. Σχηματίζονται από το εσωτερικό ειδικευμένων υφών του μυκηλίου, οι οποίες λέγονται ενδοκονιδιοφόροι.

Ø      Ενδοκονιδιοφόροι : Έχουν παρόμοια μορφολογική κατασκευή με τους κονιδιοφόρους ενός μύκητα, με την διαφορά ότι σχηματίζουν ενδοκονίδια.

Ø      Ένζυμα : Είναι οργανικές ενώσεις που ασκούν καταλυτικό ρόλο στις βιοχημικές αντιδράσεις των οργανισμών. Αποτελούνται από ένα πρωτεϊνικό μέρος και ένα μη πρωτεϊνικό μέρος ή προσθετική ομάδα.

Ø      Έντομα  : Αρθρόποδα που το σώμα τους αποτελείται από τρία τμήματα (κεφάλι, θώρακα και κοιλιά) και έχουν έξι πόδια.

Ø     Εντομογαμή  :  Φυτά στα οποία η επικονίαση γίνεται με τα έντομα .

Ø      Εξάνθηση : Είναι σημείο που εμφανίζεται στην επιφάνεια φυτικών οργάνων, έχει μορφή χνουδιού ή μούχλας και αποτελείται από το μυκήλιο ενός μύκητα με ή χωρίς καρποφορίες ή μόνο τις καρποφορίες του.

Ø      Εξωκάρπιο  :  Το εξωτερικό στρώμα του περικαρπίου των καρπών των αγγειοσπέρμων .

Ø      Επάκριο  :  Αυτό που βρίσκεται στην κορυφή του βλαστού .

Ø      Επιδημιολογία : Είναι το Κεφάλαιο της Παθολογίας, που εξετάζει τον μηχανισμό εξαπλώσεως των ασθενειών σε μεγάλο φυτικό ή ζωικό πληθυσμό. Εξετάζει, δηλαδή, τον τρόπο γενέσεως των επιδημιών.

Ø      Επιθεώρηση  : Το κομμάτι της διαδικασίας πιστοποίησης που αφορά κυρίως την επίσκεψη στον ελεγχόμενο αγρό.

Ø      Επικονίαση  : Η μεταφορά της γύρης από το "αρσενικό" (στήμονες) στο "θηλυκό" (ύπερος) τμήμα ενός άνθους.

Ø     Επίφυτο  :  Το φυτό που ζει πάνω σε άλλο φυτό .

Ø     Επώαση Ασθένειας : Είναι η δεύτερη φάση της πορείας της ασθένειας επί του ξενιστή. Αρχίζει από την λήξη της μολύνσεως (μόλις, δηλαδή, συντελεσθεί η προσβολή) και συνεχίζεται  μέχρι την εμφάνιση των πρώτων συμπτωμάτων της ασθένειας.

Ø      Ερίνωση : Η ερίνωση χαρακτηρίζεται από υπερβολική ανάπτυξη, σε μέγεθος και αριθμό, επιδερμικών τριχών της κάτω επιφάνειας φύλλων. Αυτό συμβαίνει σε κοίλωμα της κάτω επιφάνειας των φύλλων, ενώ στο αντίστοιχο σημείο της πάνω επιφάνειας παρουσιάζεται κύρτωση.

Ø      Ερμαφρόδιτο  :  Το φυτό του οποίου το άνθος φέρει αρσενικά και θηλυκά όργανα .

Ø     Έρπον  :  Φυτό η βλαστός που αναπτύσσονται σε διαρκή επαφή με το έδαφος .

Ø      Ερυθρίαση : Είναι η μη φυσιολογική απόκτηση ερυθρού χρώματος στα φύλλα, λόγω επικρατήσεως ερυθρών χρωστικών (ανθοκυανών).

Ø      Εσχάρες : Είναι ελαφρές επιφανειακές πληγές, που συνοδεύονται από εξόγκωση των αντιστοίχων ιστών. Έτσι οι ιστοί γίνονται τραχείς στην υφή και παρουσιάζουν ρωγμές. Οι εσχάρες εμφανίζονται κυρίως σε σαρκώδη όργανα και οφείλονται σε παρασιτικά και μη αίτια.

Ø     Ετερότροφοι οργανισμοί : Είναι τα ζώα και τα μη πράσινα  φυτά. Οι οργανισμοί αυτοί προσλαμβάνουν έτοιμες οργανικές ενώσεις τρεφόμενοι από άλλους ζωντανούς οργανισμούς ή νεκρές οργανικές ουσίες (νεκρούς ιστούς).

Ø     Ετήσιο  :  Αυτό που ζει ένα χρόνο .

Ø     Ευαισθησία : Λέγεται η φυσιολογική κατάσταση του φυτού να εκδηλώνει σοβαρά συμπτώματα όταν προσβληθεί από ένα παθογόνο.

Ø     Ευπάθεια : Λέγεται η φυσιολογική κατάσταση του φυτού που το καθιστά αδύναμο να αντισταθεί στην προσβολή ενός παθογόνου.

Ø      Ευτροφισμός  : Η υπερβολική ανάπτυξη φυκιών και άλλων φυτικών οργανισμών σε λίμνες ή σε κλειστές θάλασσες (εξαιτίας της αυξημένης ποσότητας θρεπτικών ουσιών που προέρχονται από οργανικά απόβλητα και διάφορα λιπάσματα). Έχει ως αποτέλεσμα τη μείωση των ζωικών οργανισμών, λόγο μείωσης του διαθέσιμου οξυγόνου στο νερό.

Ø      Ζιζάνιο  : Κάθε φυτό που "φυτρώνει εκεί που δεν το σπέρνουν".

Ø      Ζιζανιοκτονία  : Η καταστροφή των ενοχλητικών για τα καλλιεργούμενα φυτά ζιζανίων, με διάφορους τρόπους, συνήθως - στη συμβατική γεωργία - με χημικούς.

Ø     Ζυγοσπόρια : Είναι υπνοσπόρια ενός μύκητα, που προέρχονται από πολλαπλασιασμό με ισογαμεταγγειογαμία.

Ø       Ζωοκοινότητα  :   Το σύνολο των ζώων που συνυπάρχουν σε ένα βιότοπο.

Ø      Ζωοσπόρια : Είναι είδος σποριαγγειοσπορίων μύκητα, τα οποία έχουν αυτόνομη κίνηση με την βοήθεια βλεφαρίδων ή μαστιγίων.

Ø     Ζωοσποριαγγειοφόροι : Είναι παρόμοιοι με τους κονιδιοφόρους ενός μύκητα, με την διαφορά ότι σχηματίζουν ζωοσποριάγγεια.

Ø      Ηθολογία  : Η μελέτη της συμπεριφοράς των ζώων στις εκάστοτε συνθήκες του περιβάλλοντος.

Ø      Ημιαειθαλή  :  Φυτά που διατηρούν τα φύλλα τους κατά τον χειμώνα μέχρι την εμφάνιση των νέων .

Ø      Θάμνος  :  Πολυετές , ξυλώδες φυτό με διακλαδώσεις που φύονται από το έδαφος .

Ø      Θειική αμμωνία  : Ευρείας χρήσης χημικό λίπασμα - θειικό αμμώνιο - που περιέχει 21% άζωτο.

Ø      Θήραμα  : Άγριο ζώο που έχει θηρευτεί (σκοτωθεί ή συλληφθεί, ή που θεωρείται κατάλληλο για κυνήγι.

Ø      Θηρευτής  : Το είδος που τρώει κάποιο άλλο ή άλλα είδη, που ονομάζονται θηράματα. Λέγεται και αρπακτικό.

Ø      Θηλυκά άνθη  :  Άνθη που έχουν μόνο το θηλυκό μέρος των οργάνων ( ύπερο ) .

Ø     Θύσανος  :  Κυματοειδής ταξιανθία στην οποία οι πλευρικοί άξονες σχηματίζονται εναλλασσόμενοι σε αντίθετες θέσεις ως προς τον κύριο άξονα .

Ø     Θύσανος ριζών : Είναι σύμπτωμα ανάλογο της σκούπας της μάγισσας που εμφανίζεται στις ρίζες. Οφείλεται σε ιολογικές προσβολές, αλλά και σε προσβολές από νηματώδεις.

Ø     Ιοί : Είναι υπερμικροσκοπικές οντότητες που δεν έχουν δικό τους μεταβολισμό. Πολλαπλασιάζονται μόνον μέσα σε ζωντανά κύτταρα, συμπεριφερόμενοι έτσι σαν υποχρεωτικά παράσιτα. Από χημικής απόψεως είναι νουκλεοπρωτεΐνες.

Ø      Ίουλος  :  Σταχυόμορφη ταξιανθία με χαλαρό , συνήθως κρεμαστό άξονα , ο οποίος φέρει πολυάριθμα , χωρίς ποδίσκο, συνήθως χωρίς περιάνθιο μονογενή άνθη .

Ø      Ισορροπία  : Η κατάσταση κατά την οποία οι παράμετροι ενός πληθυσμού, κοινότητας ή οικοσυστήματος διατηρούνται, μέσα σε ορισμένα όρια, σταθερές για μεγάλη χρονική περίοδο.

Ø      Ιχνοστοιχεία  : Βλ. ανόργανα θρεπτικά στοιχεία.

Ø      Κάλυκας  :  Το μέρος του άνθους που αποτελείται από τα σέπαλα και προστατεύει το άνθος .

Ø     Καρδιόσχημα  :  Τα φύλλα με σχήμα καρδιάς .

Ø      Καρκινώματα :  Είναι όγκοι των οποίων τα κύτταρα απόκτησαν αυτονομία πολλαπλασιασμού.

Ø     Καρούλιασμα : Λέγεται η συστροφή του ελάσματος του φύλλου προς τα πάνω ή προς τα κάτω.

Ø      Καταβολάδα  :  Τρόπος αγενούς πολλαπλασιασμού .

Ø     Καταφύγια θηραμάτων  : Κηρύσσονται δασικές ή δασοσκεπείς περιοχές, πεδινές εκτάσεις ή ελώδεις περιοχές στις οποίες απαγορεύεται εντελώς, είτε ελέγχεται αυστηρά το κυνήγι, με σκοπό την προστασία και διάσωση του φυσικού περιβάλλοντος καθώς και τη διατήρηση, ανάπτυξη και εκμετάλλευση του θηραματικού πλούτου και της άγριας πανίδας.

Ø      Κατσάρωμα : Το έλασμα του φύλλου παίρνει κυματοειδή μορφή.

Ø      Κάψα  :  Ξηρός καρπός που ανοίγει κατά την ωρίμανση .

Ø        Κεφαλή  :  Είδος ταξιανθίας που απαρτίζεται από πολλά μικρά ανθίδια που αναπτύσσονται επάνω σε κοινή ανθοδόχη π.χ. χαμομήλι , μαργαρίτα .

Ø      Κηκίδες : Είναι εξογκώματα μικρού συνήθως μεγέθους, που εμφανίζονται σε διάφορα φυτικά όργανα και οφείλονται σε εντομολογικές προσβολές. 

Ø      Κηλιδώσεις : Λέγονται εντοπισμένοι μεταχρωματισμοί διαφόρων σχημάτων, χρωμάτων και αποχρώσεων.

Ø      Κλώνος  :  Γενετικά ομοιογενή άτομα ( αποτέλεσμα αγενούς αναπαραγωγής ) .

Ø      Κολεός  :  Η βάση ενός φύλλου που συνήθως περιβάλλει το βλαστό .

Ø      Κοινωνία  : Ομάδα ή ομάδες ανθρώπων που συνδέονται μεταξύ τους και απαρτίζουν ένα αυτοδιαιωνιζόμενο σύνολο με τους δικούς του θεσμούς και το δικό του πολιτισμό.

Ø     Κοκκοειδή  : Μικροσκοπικά έντομα που βλάπτουν τα καλλιεργούμενα φυτά π.χ. το λεκάνιο της ελιάς. Λέγονται και ψώρες. Τα έντομα αυτά προσκολλώνται - από τη μικρή τους ηλικία - στην επιφάνεια των φύλλων, κλαδιών ή και καρπών και ρουφούν τους χυμούς, εξασθενώντας έτσι το φυτό. Συχνά εκκρίνουν μελιτώδεις ουσίες, στις οποίες αναπτύσσεται ένας μύκητας (καπνιά). Σταδιακά το σώμα τους καλύπτεται από ένα μικρό καβούκι, κάτι που τους εξασφαλίζει προστασία ακόμα και από ψεκασμούς.

Ø      Κομμίωση : Κομμίωση είναι η έκκριση κόμμεος από το φυτό.

Ø      Κομπόστ  : Το υλικό που προκύπτει από την αερόβια ζύμωση φυτικών και ζωικών υπολειμμάτων. Αποτελεί ένα πολύτιμο οργανικό λίπασμα για το ζωντάνεμα του εδάφους.

Ø     Κόνδυλος  : Τμήμα ρίζας φυτού με ειδική μορφή που χρησιμεύει ως αποθήκη θρεπτικών στοιχείων. Διογκωμένος υπόγειος βλαστός π.χ. πατάτα .Οι κόνδυλοι της πατάτας, της γλυκοπατάτας και άλλων φυτών χρησιμοποιούνται ως τροφή του ανθρώπου.

Ø      Κονίδια : Είναι σπόρια μυκήτων εφήμερα, τα οποία σχηματίζονται στο άκρο εξειδικευμένων υφών του μυκηλίου, οι οποίες λέγονται κονιδιοφόροι, μεμονωμένα ή σε αλυσίδες.

Ø      Κονιδιοφόροι : Είναι ειδικευμένες υφές του μυκηλίου ενός μύκητα, πάνω στις οποίες σχηματίζονται τα κονίδια.

Ø      Κόμη  :  Το σύνολο του φυλλώματος ενός φυτού .

Ø      Κόμπος  :  Το σημείο του βλαστού που βγαίνουν τα φύλλα .

Ø      Κορέμιο : Καρποφορία ενός μύκητα που είναι παρόμοια με το σύννημα, με την διαφορά ότι οι κονιδιοφόροι είναι χαλαρά συνδεδεμένοι μεταξύ τους.

Ø      Κόρυμβος  :  Είδος ταξιανθίας όπου τα άνθη αναπτύσσονται από διάφορα μέρη του βλαστού αλλά οι ποδίσκοι των κάτω  είναι μακρύτεροι με αποτέλεσμα όλα τα άνθη τελικά να βρίσκονται στο ίδιο επίπεδο .

Ø      Κωδωνοειδή  :  Άνθη σε σχήμα καμπάνας .

Ø      Λαίμαργος βλαστός  : Βλαστός με πολύ γρήγορη και ζωηρή ανάπτυξη χωρίς καρποφορία. Στα οπωροφόρα δένδρα είναι ανεπιθύμητος εκτός από ειδικές περιπτώσεις.

Ø         Λεία  :  Επιφάνεια χωρίς χνούδι η τρίχες .

Ø      Λειχήνας : Είναι το αποτέλεσμα της μόνιμης ένωσης ενός Φύκους με έναν Μύκητα. Αποτελεί ιδιαίτερη ταξινομική κατηγορία λόγω της μονιμότητας της ένωσης .

Ø     Λέπια  :  Μικρά και σκληρά μεταμορφωμένα φύλλα , που εξυπηρετούν σκοπούς προστασίας .

Ø      Λήθαργος σπόρων  :  Δυσκολία στο φύτρωμα του σπόρου λόγω εσωτερικών ( ορμόνες ) η εξωτερικών (σκληρά περιβλήματα) συνθηκών .

Ø      Λήθαργος φυτών  :  Σταμάτημα της ανάπτυξης λόγω εξωτερικών συνθηκών ( κρύο ) .

Ø      Λιμνολογία  : Η επιστήμη που ασχολείται με τη μελέτη των λιμναίων οικοσυστημάτων και γενικότερα με τη δομή και λειτουργία κάθε οικοσυστήματος των εσωτερικών υδάτων (λίμνες, ποτάμια, έλη).

Ø      Λισγάρι  : Είδος φτυαριού με μακρόστενη τετραγωνισμένη, σχεδός επίπεδη λάμα, για κάθετη κατεργασία του εδάφους.

Ø     Λύματα  : Τα ακάθαρτα νερά και οι κάθε είδους ρευστές ακαθαρσίες που προέρχονται από κατοικημένους χώρους και ρυπαίνουν το έδαφος και τα νερά (αστικά ή οικιακά λύματα).

Ø     Μανιτάρια : Είναι καρποφορίες μυκήτων, που εμφανίζονται πάνω στον κορμό ή στον λαιμό δένδρων ή στο έδαφος.

Ø      Μαρασμός : Είναι παθολογικό φαινόμενο που οφείλεται στη ελαττωμένη περιεκτικότητα των ιστών σε νερό, με αποτέλεσμα απώλεια της σπαργής τους. 

Ø      Μασχάλη  :  Η γωνία που σχηματίζεται μεταξύ του φύλου και του υπερκείμενου βλαστού .

Ø     Μασχαλιαίος  :  Οφθαλμός η άνθος που βρίσκεται στην μασχάλη του φύλου .

Ø      Μελάνωση : Είναι μεταχρωματισμός που χαρακτηρίζεται από την εμφάνιση σκούρου καστανού χρώματος σε σαρκώδη κυρίως όργανα.

Ø      Μεσογονάτιο διάστημα  :  Το διάστημα του βλαστού μεταξύ δύο γονάτων .

Ø      Μετάβαση  : Η αλλαγή του τρόπου διαχείρισης ενός κτήματος. Το πέρασμα από τη συμβατική στη "βιολογική" καλλιέργεια. Χρησιμοποιείται επίσης και όρος μετατροπή. Συνήθως το μεταβατικό στάδιο διαρκεί 2 έως 3 χρόνια.

Ø      Μεταλλαγή  :  Τροποποίηση από άγνωστη αιτία κάποιου γονιδίου στα σωματικά κύτταρα του φυτού που έχει ως αποτέλεσμα την εμφάνιση σε κάποιο μέρος του διαφορετικών χαρακτηριστικών από τα κανονικά .

Ø     Μηχανική σύσταση ή υφή του εδάφους  : Χαρακτηριστικό του εδάφους που σχετίζεται με το μέγεθος των σωματιδίων (κόκκων) που το αποτελούν. Έτσι μιλάμε για "ελαφρά" ή χοντρόκκοκα εδάφη, που οργώνονται εύκολα, αλλά δεν συγκρατούν νερό και θρεπτικά συστατικά, για "βαριά" ή λεπτόκκοκα που οργώνονται δύσκολα, αλλά συγκρατούν πολύ νερό (και στραγγίζουν δύσκολα, νεροκρατούν) και συγκρατούν πολλά θρεπτικά συστατικά και για "μεσαία" με ενδιάμεσες ιδιότητες. Τα εδαφολογικά εργαστήρια ταξινομούν τα εδάφη σε δώδεκα κατηγορίες: (π.χ. αμμοπηλώδες, αμμοαργυλοπηλώδες κ.α) αλλά σε γενικές γραμμές μπορούμε να αναφερόμαστε σε "αμμώδη" ή "ελαφρά" εδάφη, πηλώδη ή μεσαία και αργιλώδη ή βαριά.

Ø     Μικροκαρπία : Οι καρποί είναι κανονικοί σε αναλογίες, αλλά μικρότερου μεγέθους από τους κανονικούς.

Ø     Μικροφυλλία : Τα φύλλα ενώ είναι κανονικά στις αναλογίες, είναι μικροτέρου μεγέθους από τα κανονικά.

Ø     Μίσχος  :  Το τμήμα που ενώνει το φύλλο με τον βλαστό .

Ø     Μολύβδωση ή αργύρωση : Λέγεται η εμφάνιση θαμβού μολυβένιου ή αργυρού χρωματισμού στα φύλλα φυτών.

Ø     Μόλυνση  : Η μορφή ρύπανσης που χαρακτηρίζεται από την παρουσία παθογόνων μικροοργανισμών στο περιβάλλον. Ειδικότερα λέγεται η είσοδος του μολύσματος στον ξενιστή και η σταθερή εγκατάσταση του παθογόνου μέσα ή πάνω στον ξενιστή.

Ø      Μόσχευμα  : Κομμάτι ενός φυτού (συνήθως βλαστού), που ριζοβολάει με διάφορους τρόπους και έχουμε έτσι ένα νέο φυτό όμοιο με το μητρικό. Υπάρχουν φυλλοφόρα μοσχεύματα (κομμάτια χλωρών κλαδιών με φύλλα) και μοσχεύματα σκληρού ξύλου (κομμάτια ξυλοποιημένου βλαστού χωρίς φύλλα). Μοσχεύματα σκληρού ξύλου είναι οι γόγγροι, που χρησιμοποιούνται στον πολλαπλασιασμό της ελιάς. Πρόκειται για τα εξογκώματα,  τις υπερπλασίες που παρατηρούνται χαμηλά στον κορμό των μεγάλων ελαιόδενδρων. Αυτά τα εξογκώματα κόβονται με πριόνι και τοποθετούνται σε κατάλληλο εδαφικό μίγμα για να ριζοβολήσουν.

Ø      Μπάλα χώματος  :  Το χώμα που περιβάλλει το ριζικό σύστημα του φυτού κατά την μεταφύτευση .

Ø      Μπορντούρα  :  Φράκτης με ψαλιδισμένο σχήμα .

Ø      Μυκήλιο  : Βλ. μύκητες.

Ø     Μυκηλιακές πλάκες : Είναι μυκηλιακοί σχηματισμοί, που έχουν την μορφή πλάκας ή  βεντάλιας, χρώματος λευκού ή υπόλευκου και εμφανίζονται μεταξύ φλοιού και κεντρικού κυλίνδρου ριζών δένδρων προσβεβλημένων από μερικά  είδη μυκήτων.

Ø      Μύκητες  : Μικροοργανισμοί που δημιουργούν τις διάφορες μούχλες. Αν κοιτάξουμε ένα κομμάτι μούχλα στο μικροσκόπιο, θα δούμε ένα σύνολο από μπερδεμένα μεταξύ τους νήματα. Αυτό είναι το μυκήλιο, το σώμα του μύκητα. Πολλοί μύκητες είναι φυτοπαθογόνοι, δηλαδή προσβάλλουν τα καλλιεργούμενα φυτά (π.χ. ο περονόσπορος), ενώ άλλοι είναι ωφέλιμοι, γιατί ανταγωνίζονται τους βλαβερούς. Ορισμένοι μύκητες δημιουργούν τα γνωστά μας μανιτάρια, ενώ από κάποιους άλλους παράγονται χρήσιμες ουσίες (π.χ. τα αντιβιοτικά).

Ø     Μυκοπλάσματα ή Φυτοπλάσματα : Είναι η 10η Τάξη (Mycoplasmatales) των Σχιζομυκήτων. Τα μυκοπλάσματα είναι κοινά παθογόνα του ανθρώπου και των ζώων, συνδεόμενα με ασθένειες του αναπνευστικού συστήματος και ουρογεννητικών αγωγών. 

Ø      Μωσαϊκό : Είναι μεταχρωματισμός που χαρακτηρίζεται από την συνύπαρξη αποχρώσεων του πρασίνου χρώματος στο ίδιο όργανο του φυτού. Αποτέλεσμα αυτού είναι η εμφάνιση μωσαϊκού. Οφείλεται κυρίως σε ιολογικές προσβολές. 

Ø      Νεκρώσεις : Λέγονται αλλοιώσεις που καταλήγουν στον θάνατο των κυττάρων και των ιστών. 

Ø      Νηματοειδές  :  Αυτό που έχει την μορφή νήματος .

Ø      Νιτρική αμμωνία  : Χημικό λίπασμα (νιτρικό αμμώνιο). Περιέχει 33% άζωτο.

Ø      Ξενιστής  : Οργανισμός που φιλοξενεί έναν άλλο οργανισμό (το φυτό για παράδειγμα, πάνω στο οποίο αναπτύσσεται ένα παράσιτο ή ιός).

Ø     Ξάρισμα  :  Η επιφανειακή αφαίρεση με τσάπα στρώματος από χώμα με ζιζάνια η χλοοτάπητα αγρωστωδών .

Ø      Όγκοι : Είναι εξογκώματα, κατά το πλείστον σφαιρικά ή ακανόνιστα, το μέγεθος των οποίων ποικίλλει, με ξυλώδη ή σαρκώδη σύσταση.

Ø     Οίδημα : Είναι διόγκωση παρεγχυματικών ιστών εξαιτίας υπερβολικής ενυδατώσεως.

Ø      Οίκο  : Πρώτο συνθετικό όρων που σημαίνει σπίτι, οικιακό αγαθό, τόπος κατοικίας, φυσικός περίγυρος.

Ø      Οικόθεση  : Κλάδος της βιολογίας που ασχολείται με τη μελέτη των σχέσεων των διαφόρων έμβιων όντων προς το περιβάλλον, καθώς και των αλληλεπιδράσεων που υπάρχουν μεταξύ τους. Η οικολογία ενδιαφέρεται για τους όρους και τις συνθήκες κάτω από τις οποίες ζουν οι διάφοροι οργανισμοί και ερευνά τους παράγοντες που επιδρούν στη ζωή τους.

Ø       Οικολογία  :   Η επιστήμη που μελετά τους ζωντανούς οργανισμούς σε σχέση με το περιβάλλον τους. Μονάδα μελέτης τους το οικοσύστημα.

Ø      Οικολογική διαδοχή  : Η προοδευτική αλλαγή ενός οικοσυστήματος προς την κατεύθυνση της ωριμότητας. Χρησιμοποιείται κυρίως για να περιγράψει τις αλλαγές στη σύνθεση μιας φυτοκοινωνίας. Τα οικοσυστήματα τείνουν προς τη μεγαλύτερη σταθερότητα.

Ø      Οικολογική ισορροπία  : Η σχετικά σταθερή σχέση που διαμορφώνεται με την πάροδο του χρόνου ανάμεσα στους παράγοντες και τα στοιχεία του περιβάλλοντος ενός οικοσυστήματος

Ø      Οικολογικός  : Ο σχετικός με την οικολογία.

Ø      Οικολόγος  : Ο ειδικευμένος βιολόγος. Αυτός που ασχολείται συστηματικά με την οικολογία.

Ø      Οικοσύστημα  : Το λειτουργικό σύνολο των έμβιων όντων μιας περιοχής (ζώα, φυτά και μικροοργανισμοί) που αλληλεπιδρά με το αβιοτικό περιβάλλον (έδαφος, νερό, κλίμα) για να διαμορφώσει χαρακτηριστικούς κύκλους ύλης και ενέργειας. Είναι συνήθως κλειστό (αυτάρκες) σύστημα.

Ø      Οικοτουρισμός  : Το είδος του τουρισμού που προσαρμόζεται στις ανάγκες της κοινωνίας, το φυσικό περιβάλλον και την οικονομία του κάθε τόπου, φέρνοντας έτσι τον άνθρωπο πιο κοντά στη φύση και στους παραδοσιακούς τρόπους ζωής.

Ø      Οικότυπος  : Ομάδα οργανισμών ενός είδους που αναπτύσσεται σε καθορισμένο περιβάλλον.

Ø      Ολιστική θεώρηση  : Η προσέγγιση ενός φαινομένου ή ενός προβλήματος που αντιμετωπίζει όλους τους παράγοντες που αλληλεπιδρούν σ' αυτό συνολικά και όχι αποσπασματικά (holistic approach). Συνώνυμα: σφαιρική ή και συστηματική προσέγγιση (global or systems approach).

Ø      Ολοκληρωμένη γεωργία  : Η ηπιότερη μορφή της συμβατικής γεωργίας, λαμβάνει υπόψη και περιβαλλοντικά δεδομένα και ενσωματώνει ήπιες πρακτικές (π.χ. από ορθολογική χρήση χημικών έως και βιολογική καταπολέμηση). Δεν πρέπει να συγχέεται με τη βιολογική γεωργία, όπως γίνεται κάποιες φορές σκόπιμα από διακινητές προϊόντων. Ένα προϊόν από καλλιέργεια στην οποία εφαρμόστηκε βιολογική καταπολέμηση των εντόμων, δεν είναι και βιολογικό, εφόσον αυτό μπορεί να έχει δεχτεί χημική λίπανση, χημικά μυκητοκτόνα κ.λ.π.

Ø      Ομοιόσταση  : Η ικανότητα ενός οργανισμού να κρατά την κατάστασή του σταθερή για ορισμένου εύρους διαταραχές του περιβάλλοντος.

Ø      Οξύτητα εδάφους  : Βλ. pH

Ø      Οργανική λίπανση  : Το σύνολο των πρακτικών που αποσκοπούν στη βελτίωση της γονιμότητας του εδάφους και την επαρκή θρέψη των φυτών μόνο με τη χρήση φυσικών υλικών, αυτών δηλαδή που προέρχονται από ζωικούς ή φυτικούς οργανισμούς.

Ø      Οργανική ουσία  : Το οργανικό μέρος των συστατικών του εδάφους, που αποτελείται από ζωικά και φυτικά υπολείμματα σε διαδικασία αποικοδόμησης.

Ø     Οργανισμός  : Ένα ζωντανό σύστημα αμοιβαία προσαρμοσμένων μερών τα οποία λειτουργούν από κοινού για τη διατήρηση ενός ενιαίου συνόλου.

Ø     Παθογένεια : Είναι η ικανότητα ενός παθογόνου να προκαλεί ασθένεια.

Ø     Παθογένεση : Λέγεται η πορεία ή η αλληλουχία των γεγονότων με την οποία εκδηλώνεται μία ασθένεια.

Ø      Παλαμοειδές  :  Φύλλο που διαιρείται σε περισσότερα από τρία τμήματα .

Ø      Πανασέ  :  Ποικιλόχρωμο .

Ø      Παραδοσιακή γεωργία :  Η μικρής κλίμακας γεωργία αυτοκατανάλωσης κυρίως, όπως τη συναντάμε στην προβιομηχανική εποχή στον ανεπτυγμένο κόσμο και σήμερα στις μη αναπτυγμένες παραδοσιακές κοινωνίες. Ενδιαφέρουσα από την άποψη της αειφορικότητας των πρακτικών της.

Ø     Παράσιτο  : Το είδος που τρέφεται σε βάρος κάποιου άλλου (το οποίο ονομάζεται ξενιστής) προκαλώντας του παθολογικές διαταραχές.

Ø     Παράσιτο αδυναμίας : Λέγετε ένας προαιρετικά παράσιτος οργανισμός, ο οποίος παρασιτεί φυτικούς ιστούς ευρισκόμενους σε κατάσταση αδυναμίας,  λόγω κακής διατροφής ή προσβολής από παρασιτική ασθένεια.

Ø     Παράσιτα προαιρετικά : Λέγονται οι σαπρόφυτοι οργανισμοί, οι οποίοι κάτω από ειδικές συνθήκες μπορεί να ζήσουν παρασιτικά.

Ø      Παράσιτα υποχρεωτικά : Λέγονται οι ετερότροφοι οργανισμοί, οι οποίοι ζουν προσλαμβάνοντας τις οργανικές ουσίες που χρειάζονται αποκλειστικά και  μόνον από ζωντανά κύτταρα άλλου οργανισμού.

Ø      Παρασιτοκτόνα  : Ουσίες που χρησιμοποιούνται για την εξόντωση επιζήμιων στην παραγωγή οργανισμών, όπως έντομα, μύκητες και αγριόχορτα. Αντίστοιχα διακρίνονται σε εντομοκτόνα, μυκητοκτόνα και ζιζανιοκτόνα. Συνώνυμα: βιοκτόνα, φυτοφάρμακα.

Ø      Παρασκευάσματα  : Διάφορα σκευάσματα που ο καλλιεργητής μπορεί να φτιάχνει με απλά υλικά, ακόμη και μέσα από το ίδιο του το αγρόκτημα. Έχουμε έτσι π.χ. παρασκευάσματα από τσουκνίδα και άλλα φυτά.

Ø      Παραφινέλαιο  : Αποκαθαρισμένο μείγμα υγρών υδρογονανθράκων που προέρχονται από την απόσταξη του πετρελαίου.

Ø      Παραφίνη  : Μείγμα στερεών υδρογονανθράκων, λευκό ή άχρωμο, που παράγεται από την απόσταξη του πετρελαίου. Λειώνει σε θερμοκρασία 48 - 68 βαθμούς C.

Ø      Παραφυάδα  :  Βλαστός που εκπτύσσεται από την βάση του φυτού στο σημείο του λαιμού η τη ρίζα .

Ø      Παράφυλλα  :  Ζεύγος από φυλλοειδή , αγκάθια , αδένες η λέπια στην βάση του φύλλου η κατά μήκους του μίσχου .

Ø      Πέτασος  :  Το μεγαλύτερο από τα πέντε πέταλα του άνθους των ψυχανθών .

Ø      Περιάνθιο  :  Κάλυκας και στεφάνη μαζί ( μη αναπαραγωγικό μέρος του άνθους ) .

Ø      Περιβάλλον  : Το σύνολο των φυσικών (βιοτικών-αβιοτικών) και ανθρωπογενών παραγόντων και στοιχείων που βρίσκονται σε αλληλεπίδραση και επηρεάζουν την οικολογική ισορροπία, την ποιότητα ζωής, την υγεία των κατοίκων, την ιστορική και πολιτιστική παράδοση και τις αισθητικές αξίες. 'Όλα όσα περιτριγυρίζουν και επηρεάζουν κάτι.

Ø      Περιβαλλοντικός  : Αυτός που ανήκει ή αναφέρεται στο περιβάλλον.

Ø      Περιβα(λλο)ντολογία  : Η μελέτη των όρων και συνθηκών διαμόρφωσης του περιβάλλοντος.

Ø      Περιβα(λλο)ντολογικός  : Ο σχετικός με την περιβαλλοντολογία.

Ø      Περιβα(λλο)ντολόγος  : Αυτός που ασχολείται συστηματικά με την περιβαλλοντολογία.

Ø      Περιοχές απόλυτης προστασίας της φύσης  : Χαρακτηρίζονται έτσι εκτάσεις με εξαιρετικά ευαίσθητα οικοσυστήματα, βιότοποι ή οικότοποι σπάνιων ή απειλούμενων με εξαφάνιση ειδών της αυτοφυούς χλωρίδας, ή άγριας πανίδας, ή εκτάσεις που έχουν αποφασιστική θέση στον κύκλο ζωής σπάνιων ή απειλούμενων με εξαφάνιση ειδών της άγριας πανίδας.

Ø      Περιοχές προστασίας της φύσης  : Χαρακτηρίζονται έτσι εκτάσεις μεγάλης οικολογικής ή βιολογικής αξίας.

Ø      Πηκτίνες  : Οργανικές ουσίες που προέρχονται από τους ιστούς ορισμένων φυτών, όπως π.χ. τα κίτρα, τα κεράσια, τα μήλα κ.α. Χρησιμοποιούνται στην παρασκευή μαρμελάδων, ζελέ και γενικά στη ζαχαροπλαστική, για να πήζουν τα υλικά. Επίσης χρησιμοποιούνται και στη φαρμακοβιομηχανία.

Ø      Πιερίδα  : Έντομο (λεπιδόπτερο) δηλαδή πεταλούδα, που η κάμπια του προσβάλλει τα λάχανα και τα κουνουπίδια και τρώει τα φύλλα τους.

Ø      Πιστοποίηση  : Το σύνολο των διαδικασιών εκείνων, μέσα από τις οποίες διαπιστώνεται αν ένα προϊόν έχει παραχθεί σύμφωνα με κάποιες προδιαγραφές.

Ø      Πληθυσμός  : Το σύνολο των ζωντανών μελών ενός είδους που βρίσκεται σε μια περιοχή.

Ø      Πλήκτρο  :  Σωληνοειδής προέκταση του κάλυκα η της στεφάνης κάτω από τα άνθη .

Ø      Ποδίσκος  :  Το τμήμα που ενώνει το άνθος με τον βλαστό .

Ø      Πολυετές  :  Αυτό που ζει πολλά χρόνια .

Ø     Ποικιλία  : Ομάδα καλλιεργούμενων φυτών ενός είδους (π.χ. σταριού) που διακρίνεται από άλλες ομάδες του ίδιου φυτού, λόγο των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών της (που είναι σημαντικά από γεωργική άποψη) και που όταν αναπαράγεται διατηρεί τα διακριτικά αυτά χαρακτηριστικά.

Ø      Ποικιλόχρωση : Είναι μεταχρωματισμός που χαρακτηρίζεται από συνύπαρξη διαφόρων χρωμάτων πάνω στο αυτό φυτικό όργανο.

Ø      (Πε - Χα) PH εδάφους  : Μέγεθος που δείχνει πόσο όξινο ή αλκαλικό είναι το εδαφικό διάλυμα - το νερό του εδάφους δηλαδή που περιέχει διαλυμένα τα θρεπτικά στοιχεία. Τα εδάφη με πολύ ασβέστιο είναι αλκαλικά ενώ αυτά με ελάχιστο είναι όξινα. Το pH το μετρούμε με μια κλίμακα από 0 έως 14. Ωστόσο τα φυτά αναπτύσσονται στην περιοχή από το 5 έως το 9 περίπου (το 7 είναι το ουδέτερο pH). Το κάθε φυτό έχει τις προτιμήσεις του. Ένα φυτό που βρίσκεται σε έδαφος με ακατάλληλο pH συνήθως υποφέρει από τροφοπενίες, γιατί δεν μπορεί να απορροφήσει κάποια θρεπτικά συστατικά του εδάφους ακόμα και αν αυτά βρίσκονται σε επαρκή ποσότητα.

Ø      Πολιτιστική κληρονομιά  : Χαρακτηρίζονται έτσι τα μνημεία (αρχιτεκτονικά έργα, οικοδομήματα αρχαιολογικού χαρακτήρα, έργα μνημειακής γλυπτικής, κ.ά.) Και οι χώροι (κοινά δημιουργήματα φύσης και ανθρώπου, αρχαιολογικοί χώροι, κ.ά.) Που έχουν ανεκτίμητη οικουμενική αξία από την άποψη της ιστορίας, της τέχνης, της επιστήμης, της εθνολογίας, της ανθρωπολογίας και της αισθητικής.

Ø     Πολιτιστικό περιβάλλον  : Τα μνημειακού χαρακτήρα οικοδομήματα και έργα του ανθρώπου που αποτελούν την πολιτιστική του κληρονομιά.

Ø      Πολυστιγμία : Είναι η εμφάνιση καρποφοριών μυκήτων ή μικροσκληρωτίων υπό μορφή στιγμάτων δύσκολα ορατών, πάνω στην επιφάνεια φυτικών οργάνων, συνήθως μέσα σε κηλίδες, νεκρωτικές ή μη.

Ø      Ποώδη φυτά  :  Ετήσια η πολυετή φυτά με μαλακή υφή ( πόες ) .

Ø      Προδιαγραφές βιολογικής παραγωγής  : Ένα κείμενο διατάξεων που καθορίζει τις ακριβείς συνθήκες, μεθόδους και υλικά που μπορούν να χρησιμοποιούνται στη γεωργική παραγωγή για να θεωρηθεί αυτή ως βιολογική.

Ø      Προσαρμογή  : Το σύνολο των διαδικασιών και αλληλεπιδράσεων ενός οργανισμού με το περιβάλλον, διαμέσου των οποίων επιτυγχάνεται η επιβίωση και η ανάπτυξη του οργανισμού στο περιβάλλον αυτό.

Ø      Προστασία του περιβάλλοντος  : Το σύνολο των ενεργειών, μέτρων και έργων του ανθρώπου που έχουν στόχο την πρόληψη της υποβάθμισης του περιβάλλοντος (αβιοτικού και ανθρωπογενούς), ή την αποκατάσταση, διατήρηση, ή βελτίωσή του.

Ø      Προστασία της φύσης  : Το σύνολο των ενεργειών, μέτρων και έργων του ανθρώπου που έχουν στόχο την προστασία και διατήρηση του φυσικού περιβάλλοντος (αβιοτικού και κυρίως βιοτικού), ώστε να διασφαλίζονται οι φυσικές διεργασίες, η αποδοτικότητα των φυσικών πόρων, η ισορροπία και η εξέλιξη των οικοσυστημάτων καθώς και η ποικιλομορφία, η ιδιαιτερότητα, ή η μοναδικότητά τους.

Ø      Προστατευόμενα στοιχεία τοπίου  : Χαρακτηρίζονται έτσι τμήματα ή συστατικά στοιχεία του τοπίου που έχουν ιδιαίτερη αισθητική ή πολιτιστική αξία, ή συμβάλλουν στην προστασία ή αποδοτικότητα φυσικών πόρων λόγω των ιδιαίτερων φυσικών ή ανθρωπογενών χαρακτηριστικών τους.

Ø      Προστατευόμενα τοπία  : Χαρακτηρίζονται έτσι περιοχές μεγάλης αισθητικής ή πολιτιστικής αξίας και εκτάσεις που είναι ιδιαίτερα πρόσφορες για αναψυχή του κοινού ή συμβάλλουν στην προστασία ή αποδοτικότητα φυσικών πόρων, λόγω των ιδιαίτερων φυσικών ή ανθρωπογενών χαρακτηριστικών τους. Στα προστατευόμενα τοπία μπορεί να δίνονται με βάση τα κύρια χαρακτηριστικά τους, ειδικότερες ονομασίες όπως, αισθητικό δάσος, τοπίο άγριας φύσης, τοπίο αγροτικό, αστικό ή βιομηχανικό.

Ø      Προστατευόμενοι φυσικοί σχηματισμοί  : Χαρακτηρίζονται έτσι λειτουργικά τμήματα της φύσης ή μεμονωμένα δημιουργήματά της, που έχουν ιδιαίτερη επιστημονική, οικολογική ή αισθητική αξία, ή συμβάλλουν στη διατήρηση των φυσικών διεργασιών και στην προστασία φυσικών πόρων. Προστατευόμενοι φυσικοί σχηματισμοί που έχουν μνημειακό χαρακτήρα χαρακτηρίζονται ειδικότερα ως διατηρητέα μνημεία της φύσης.

Ø      Προστατευτικά δάση  : Χαρακτηρίζονται έτσι αυτά που φύονται σε κατωφέρειες και που προστατεύουν και συγκρατούν το έδαφος από καταπτώσεις, πλημμύρες και χείμαρρους. Επίσης αυτά που βρίσκονται στις όχθες ποταμών, ρεμάτων και θαλασσών και αυτά που προστατεύουν πηγές, ρέματα, τοπία ιστορικής αξίας, μνημεία, κ.ά.

Ø     Πτεροσχιδή  :  Φύλλα που απαρτίζονται από φυλλάρια κατά ζεύγη , αριστερά και δεξιά ενός άξονα .

Ø      Πυκνίδιο : Είναι μια κλειστή καρποφορία μύκητα, σφαιρικού ή απιοειδούς  σχήματος, η οποία φέρει στο πάνω μέρος άνοιγμα που λέγεται οστιόλη.

Ø      Πύρεθρο  : Το φυτό Chrysanthemum cinerariaefolium, είδος χρυσανθέμου, του οποίου τα άνθη έχουν εντομοκτόνες ιδιότητες. Καλλιεργείται για την παρασκευή πυρεθρίνης φυτικού εντομοκτόνου.

Ø     Ράγα  :  Σαρκώδης καρπός με ένα η περισσότερα σπέρματα π.χ. σταφύλι , ντομάτα .

Ø     Ρητίνωση : Είναι η υπερβολική έκκριση ρητίνης στα κωνοφόρα, κατόπιν τραυματισμού ή λόγω παρασιτικής προσβολής.

Ø     Ριζόμορφα : Είναι μυκηλιακοί σχηματισμοί, που έχουν την μορφή κορδονιών και μοιάζουν με ρίζες ανωτέρου φυτού.

Ø      Ρίζωμα  :  Οριζόντιος υπόγειος βλαστός που αναπτύσσει ρίζες στο κάτω μέρος και φύλλα στο πάνω .

Ø      Ρικκέτσιες : Είναι μικροοργανισμοί μικρότεροι από τα βακτήρια που κατατάσσονται στα Πρωτόφυτα.

Ø      Ρόδακας  :  Έκπτυξη των φύλλων σε κυκλική διάταξη όπως τα πέταλα του τριαντάφυλλου . Είναι η ομοιόμορφη βράχυνση των μεσογονατίων, με αποτέλεσμα τα φύλλα να καθίστανται επάλληλα. Συνήθως η βραχυγο-νάτωση περιορίζεται στο ακραίο τμήμα του βλαστού, ενώ το υπόλοιπο τμήμα παθαίνει φυλλόπτωση.  Έτσι ο βλαστός φαίνεται γυμνός καθ’ όλο του το μήκος, με πυκνή έκφυση φύλλων στην κορυφή του. Είναι σύνηθες σύμπτωμα ιώσεων και τροφοπενιών.

Ø      Ροτενόνη  : Ουσία που παράγεται από τις ρίζες του φυτού Derris elliptica. Χρησιμοποιείται ως εντομοκτόνο.

Ø      Ρύπανση  : Η παρουσία στο περιβάλλον ρύπων (ουσιών, θορύβου, ακτινοβολίας, κ.ά.) σε ποσότητα, συγκέντρωση ή διάρκεια που μπορούν να προκαλέσουν αρνητικές επιπτώσεις στην υγεία, στους ζωντανούς οργανισμούς και στα οικοσυστήματα, ή και υλικές ζημιές και γενικά να καταστήσουν το περιβάλλον ακατάλληλο για επιθυμητή χρήση.

Ø      Ρυπαντής  : Η πηγή που εκλύει ρύπους.

Ø     Ρύπος  : Η ουσία ή το μέσον που προκαλεί ρύπανση.  

Ø     Σαπρόφυτα προαιρετικά : Είναι οι παράσιτοι οργανισμοί, οι οποίοι κάτω από ορισμένες συνθήκες μπορούν να  ζήσουν, κατά την διάρκεια μέρους   τουλάχιστον του βιολογικού τους κύκλου, σαπροφυτικά.

Ø      Σαπρόφυτα  υποχρεωτικά : Είναι οι ετερότροφοι οργανισμοί, οι οποίοι ζουν  λαμβάνοντας τις απαραίτητες γι αυτούς οργανικές ενώσεις από νεκρούς ιστούς.

Ø      Σαρκώδη φυτά  :  Φυτά με χυμώδη φύλλα , όπως οι κάκτοι .

Ø      Σέπαλα  :  Τα φύλλα του κάλυκα που προστατεύουν το άνθος .

Ø      Σήμα  : Το ειδικό σήμα πάνω στη συσκευασία των προϊόντων που ενημερώνει για τον βιολογικό τρόπο παραγωγής τους.

Ø      Σημεία : Είναι σώματα ξένα προς το φυτό, τα οποία εμφανίζονται στην επιφάνεια ή στο εσωτερικό του, αποτελούν τμήματα του παθογόνου και χαρακτηρίζουν ορισμένες ασθένειες.

Ø      Σήψη : Λέγεται η αποσύνθεση των ιστών που προκαλείται από την ενζυματική διάσπαση του μεσοτοιχίου των κυττάρων. Αποτέλεσμα αυτού είναι ο αποχωρισμός των κυττάρων, η κατάρρευση του ιστού και αλλοίωση της υφής του.

Ø      Σκούπα της μάγισσας : Είναι χαρακτηριστικό σύμπτωμα παραμορφώσεως της κόμης δένδρων, που αναφέρεται στην πυκνή και ασύμμετρη βλάστηση. Η πυκνή αυτή βλάστηση δημιουργείται από τον σχηματισμό ζωηρών βλαστών, λεπτών, με όρθια ανάπτυξη, από τους οποίους εκφύονται άλλοι βλαστοί δευτέρας και τρίτης ακόμη τάξεως. Αποτέλεσμα αυτού είναι ένα μέρος του φυτού να αποκτά εμφάνιση σκούπας.

Ø     Σκιάδιο  :  Είδος ταξιανθίας , όπου τα άνθη έχουν ισομεγέθεις ποδίσκους που εκπτύσσονται από το ίδιο σημείο του κεντρικού άξονα , συνήθως την κορυφή π.χ. ορτανσία .

Ø     Σκληρώτια : Είναι μικρά και σκληρά σωμάτια, σκούρου χρώματος και σφαιροειδούς σχήματος με μέγεθος που ποικίλλει από κεφαλής καρφίτσας μέχρι και 2 cm. Ευρίσκονται πάνω ή μέσα σε φυτικούς ιστούς προσβεβλημένους από μερικά είδη μυκήτων.

Ø      Σκιαδανθή  : Οικογένεια φυτών που περιλαμβάνει το καρότο, το σέλινο, το μαϊντανό κ.α.

Ø     Σπάδικας  :  Ταξιανθία στην οποία τα άνθη αναπτύσσονται επάνω σε ένα παχύ άξονα π.χ. καλαμπόκι .

Ø      Σποριαγγειοσπόρια : Είναι σπόρια μύκητα εφήμερα, που σχηματίζονται μέσα σε κλειστό ασκοειδές κύτταρο το οποίο λέγεται σποριάγγειο. Το τελευταίο, φέρεται πάνω σε ειδικευμένη υφή του μυκηλίου η οποία λέγεται σποριαγγειοφόρος.

Ø      Σποριαγγειοφόροι : Είναι παρόμοιοι με τους κονιδιοφόρους ενός μύκητα, με την διαφορά ότι σχηματίζουν σποριάγγεια.

Ø      Σποριοδοχείο : Είναι γόνιμο στρώμα μυκηλίου ενός μύκητα, πάνω στο οποίο υπάρχει συστάδα κοντών κονιδιοφόρων ή ενδοκονιδιοφόρων.

Ø      Στάχυς  :  Ταξιανθία με άνθη πάνω σε επιμήκη άξονα χωρίς ποδίσκο .

Ø      Σταυρανθή  : Οικογένεια φυτών που περιλαμβάνει το λάχανο, το κουνουπίδι, το μπρόκολο κ.α.

Ø      Στεφάνη  :  Το σύνολο των πετάλων του άνθους .

Ø      Στήμονες  :  Το αρσενικό τμήμα του άνθους που φέρει την γύρη και αποτελείται από το νήμα και τον ανθήρα .

Ø      Στίγμα  :  Η κορυφή του ύπερου .

Ø      Στόλωνας  :  Βλαστός που ριζώνει από κάτω και αναπτύσσει νέα βλάστηση δημιουργώντας νέο φυτό .

Ø     Στύλος  :  Το τμήμα του ύπερου από το στίγμα μέχρι την ωοθήκη .

Ø      Σύνδρομο : Είναι σύμπλοκο συμπτωμάτων που παρουσιάζεται σαν σύνολο σε πολλές ασθένειες και έτσι δεν είναι δυνατόν να χαρακτηρίσει μία ειδική ασθένεια.

Ø      Συσσωματώματα  : Πολλά σωματίδια του εδάφους κολλημένα μαζί.

Ø      Συμβατική γεωργία  : Η γεωργία όπως ασκείται σήμερα. Ο όρος κυρίως χρησιμοποιείται για να δηλώσει την εντατική "χημική" γεωργία αλλά κάποτε και λιγότερο εντατικές μορφές (όπως π.χ. η "εκτατική" χημική γεωργία).

Ø     Συμπεριφορά  : Η κίνηση, η αλλαγή, ή η αντίδραση ενός οργανισμού ή ενός συστήματος σε σχέση με την κατάστασή του ή το περιβάλλον.

Ø      Σύμπτωμα : Λέγεται κάθε μορφολογική και φυσιολογική ανωμαλία του φυτού που πέφτει στην αντίληψή μας με οποιοδήποτε τρόπο και εμφανίζεται σαν εκδήλωση της ασθένειας. Τα συμπτώματα διακρίνονται σε: Κύρια ή παθογνωμονικά, όταν αποτελούν ασφαλή γνωρίσματα της ασθένειας και Δευτερεύοντα, όταν είναι κοινά σε πολλές ασθένειες.

Ø      Σύννημα : Είναι δέσμη κονιδιοφόρων ενός μύκητα, στενά συνδεδεμένων μεταξύ τους σ’ όλο τους το μήκος εκτός από την κορυφή. Στην κορυφή των κονιδιοφόρων σχηματίζονται τα κονίδια.

Ø     Σωληνοειδή  :  Μικρά κυλινδρικά ανθίδια που βρίσκονται στο κέντρο των κεφαλών .

Ø      Σωρός : Είναι μάζα σπορίων μύκητα που μοιάζει με σκόνη. Εμφανίζεται σε φυτικά όργανα, στην αρχή κάτω από την εφυμενίδα ή επιδερμίδα του φυτού (οπότε φαίνεται φλύκταινα). Αργότερα (όταν η φλύκταινα σπάσει) αποκαλύπτεται η μάζα του σωρού. Είναι δηλαδή συγκέντρωση σποριαγγείων ή σπορίων, μαζί με (ή χωρίς) τους κονιδιοφόρους, σε μία μάζα ακάλυπτη ή καλυπτόμενη από την επιδερμίδα ή εφυμενίδα του φυτού ξενιστή.

Ø      Ταξιανθία  :  Ομάδα ανθέων .

Ø      Τάγκισμα του ελαιολάδου  : Αλλοίωση του ελαιολάδου που συμβαίνει κάτω από ορισμένες συνθήκες οξειδητική τάγγιση. Μπορεί να προληφθεί με τη σωστή μέθοδο παραλαβής του ελαιολάδου και τη σωστή αποθήκευσή του.

Ø      Τετράνυχοι  : Βλ. ακάρεα.

Ø      Τετραπλοειδή  :  Φυτά των οποίων τα κύτταρα έχουν 4n χρωματοσώματα ( 2n από κάθε γαμέτη ) .

Ø      Τεχνητό περιβάλλον  : Το ανθρωπογενές περιβάλλον, δηλαδή οτιδήποτε έχει δημιουργήσει και προσθέσει ο άνθρωπος στο φυσικό περιβάλλον.

Ø      Τοξίνες : Είναι προϊόντα μικροοργανισμών ή προϊόντα προερχόμενα από την αντίδραση μεταξύ παθογόνου και ξενιστή, που προκαλούν βλάβες στον ξενιστή, επιδρώντας στο ζωντανό πρωτόπλασμα, επηρεάζοντας έτσι την ανάπτυξη μιας ασθένειας του ξενιστή.

Ø      Τοπίο άγριας φύσης  : βλ. Προστατευόμενα τοπία.

Ø      Τροφική αλυσίδα  : Νοητή αλυσίδα που ενώνει σε κάθε της κρίκο ένα θήραμα κι ένα θηρευτή του.

Ø      Τροφικό δίκτυο  : Το νοητό πλέγμα που σχηματίζεται από τον συνδιασμό πολλών τροφικών αλυσίδων ενός οικοσυστήματος. Έχει περίπου τη μορφή πυραμίδας με τους παραγωγούς στη βάση και τους καταναλωτές στην κορυφή.

Ø      Υβρίδια F1   :  Προϊόντα διασταύρωσης , διαφορετικών γενετικά γονέων , ομοιογενών πληθυσμών.

Ø      Υγεία  : Η κατάσταση πλήρους φυσικής, διανοητικής και κοινωνικής ευεξίας ενός ατόμου, μιας ομάδας ή του συνόλου του πληθυσμού.

Ø      Υγροβιότοπος  : Ο υγρότοπος που είναι βιότοπος υδρόβιων πτηνών.

Ø      Υγρότοποι  : Είναι ελώδεις περιοχές, βάλτοι, τυρφώνες ή νερά, φυσικά ή τεχνητά, μόνιμα ή παροδικά και με νερό που είναι στάσιμο ή τρεχούμενο, γλυκό, υφάλμυρο ή αλμυρό και στους οποίους συμπεριλαμβάνονται και περιοχές με θαλάσσιο νερό, που το βάθος τους όμως σε περίοδο άμπωτης δεν υπερβαίνει τα 6μ.

Ø      Υδροβιολογία  : Επιστήμη που ασχολείται με τη μελέτη των υδρόβιων οργανισμών (φυτικών και ζωικών) καθώς και όλων των παραμέτρων που επηρεάζουν τη ζωή στο υδάτινο περιβάλλον.

Ø      Υδρόβιος  : Ο οργανισμός που είναι προσαρμοσμένος να ζει βυθισμένος, κατά ένα μέρος ή ολόκληρος, μέσα στο νερό.

Ø      Υδροχαρή  :  Φυτά που ζουν στο νερό .

Ø      Υλοτομία  : Η κοπή των δέντρων του δάσους για αραίωμα, αποψίλωση ή εκμετάλλευση.

Ø     Ύπερος  :  Το θηλυκό μέρος του άνθους , αποτελούμενο από την ωοθήκη το στίγμα και το στύλο .

Ø      Υπερτροφίες : Είναι οι ανώμαλες καταστάσεις που οφείλονται ή στον υπερβολικό πολλαπλασιασμό των κυττάρων (υπερπλασίες) ή  στην αύξηση του μεγέθους τους  (γιγαντισμός).

Ø      Υποβάθμιση  : Η πρόκληση από ανθρώπινες δραστηριότητες ρύπανσης ή οποιασδήποτε άλλης μεταβολής στο περιβάλλον, η οποία είναι πιθανό να έχει αρνητικές επιπτώσεις στην οικολογική ισορροπία, στην ποιότητα ζωής και στην υγεία των κατοίκων, στην ιστορική και πολιτιστική κληρονομιά και στις αισθητικές αξίες.

Ø      Υφή  :  Ο βαθμός τραχύτητας .

Ø     Φαινολογικός έλεγχος  : Ο έλεγχος που γίνεται σε ένα αγρόκτημα και κατά τον οποίο καταγράφονται όλα τα στοιχεία που πέφτουν στην αντίληψή μας με γυμνό μάτι π.χ. τα φυτά και η θρεπτική τους κατάσταση, προβλήματα προσβολών κ.τ.λ. αλλά και στοιχεία του ευρύτερου περιβάλλοντος (άγρια χλωρίδα, πανίδακ.τ.λ.).

Ø      Φλύκταινες :  Είναι μικρά εξογκώματα που εμφανίζονται στα φύλλα ή σε σαρκώδη όργανα και τα οποία διαρρηγνύονται εύκολα. Οφείλονται σε υπερβολική περιβαλλοντική υγρασία ή σε παρασιτικά αίτια.

Ø      Φόβη  :  Σύνθετη ταξιανθία ( σύνθετος βότρυς με πλευρικές διακλαδώσεις ) .

Ø      Φουζάρια  : Ομάδα μυκήτων του εδάφους που προσβάλλουν το ριζικό σύστημα των φυτών.

Ø      Φυλλάρια  :  Τα μικρά φύλλα που απαρτίζουν ένα σύνθετο φύλλο .

Ø      Φυλλοβόλο  :  Το φυτό που ρίχνει τα φύλλα το χειμώνα .

Ø      Φύση  : Το φυσικό περιβάλλον. 'Όλος ο φυσικός κόσμος και οι νόμοι που τον διέπουν.

Ø      Φυσική γεωργία  : Μέθοδος που ανέπτυξε ο Ιάπωνας γεωπόνος, αγρότης και φιλόσοφος M. Fukuoka, ελαχιστοποιεί ακόμη περισσότερο από τη βιολογική γεωργία την ανθρώπινη παρέμβαση π.χ. όσον αφορά τη χρήση μηχανημάτων ή το σκάλισμα του εδάφους. Με τον κατάλληλο συνδυασμό διάφορων πρακτικών π.χ. εδαφοκάλυψη με τριφύλλι, συγκαλλιέργειες που προκύπτουν από μικτή ελεύθερη σπορά, κατευθείαν σπορά σε στρώμα άχυρου κ.λ.π., πετυχαίνει ψηλή παραγωγικότητα, με ένα αξιοσημείωτα μικρό κόστος παραγωγής.

Ø      Φυτικά εντομοκτόνα  : Σκευάσματα από εκχυλίσματα φυτών με εντομοκτόνες ιδιότητες (πύρεθρο, κάσσια, ροτενόνη κ.λ.π.).

Ø      Φυτονόσος : θεωρείται οποιαδήποτε  ανωμαλία στον μεταβολισμό και στην μορφή του φυτού, που θίγει,  παροδικά ή μόνιμα, την κανονική ανάπτυξη του φυτού ή την ποιότητα των προϊόντων του.

Ø     Φυτοπαθολογία : είναι η επιστήμη που μελετά τις παθήσεις των φυτών που οφείλονται σε μη παρασιτικούς παράγοντες, σε φυτικούς παρασιτικούς  παράγοντες και σε ιούς, καθώς και τους τρόπους προλήψεως ή καταστολής τους.

Ø      Φυτοπαρασιτικοί νηματώδεις σκώληκες  : Μικροσκοπικά σκουλήκια του εδάφους, σχεδόν αόρατα στο ανθρώπινο μάτι, που μπαίνουν στις ρίζες των φυτών και τρέφονται από τους χυμούς τους. Είναι δηλαδή παράσιτα του ριζικού συστήματος.

Ø      Φυτόφθορες  : Ομάδα μυκήτων του εδάφους που προσβάλλουν το ριζικό σύστημα των φυτών.

Ø      Φυσική κληρονομιά  : Χαρακτηρίζονται έτσι τα δημιουργήματα της φύσης (φυσικά μνημεία αποτελούμενα από φυσικούς και βιολογικούς σχηματισμούς), οι γεωλογικοί και φυσικογεωγραφικοί σχηματισμοί (που αποτελούν φυσικό περιβάλλον απειλούμενων ζωικών και φυτικών ειδών), καθώς και οι φυσικοί χώροι και οι φυσικές περιοχές που έχουν παγκόσμια αξία από την άποψη της επιστήμης, της αισθητικής, της διατήρησης της φύσης και της φυσικής ομορφιάς.

Ø      Φυσικό περιβάλλον  : Οτιδήποτε υπάρχει και δημιουργήθηκε ανεξάρτητα από τον άνθρωπο. Διακρίνεται σε αβιοτικό (έδαφος, νερό, ατμόσφαιρα) και βιοτικό περιβάλλον (φυτά, ζώα).

Ø      Φυσικοί πόροι : Κάθε στοιχείο του φυσικού περιβάλλοντος που χρησιμοποιείται ή μπορεί να χρησιμοποιηθεί από τον άνθρωπο για την ικανοποίηση των αναγκών του και αποτελεί αξία για το κοινωνικό σύνολο.

Ø      Φυτοκοινότητα  : Το σύνολο των φυτών που συνυπάρχουν σε ένα βιότοπο.

Ø     Φωτοσύνθεση  : Η διεργασία των χλωροφυλλούχων φυτών κατά την οποία το διοξείδιο τou άνθρακος και το νερό με τη βοήθεια του ηλιακού φωτός ενώνονται χημικά για να δημιουργήσουν τους πλούσιους σε ενέργεια υδατάνθρακες και οξυγόνο.

Ø      Χλαμυδοσπόρια : Είναι υπνοσπόρια. Προέρχονται από διαφοροποίηση κυττάρων υφών ενός μύκητα, τα οποία είναι πλούσια σε αποθησαυριστικές ουσίες και τα οποία αποκτούν παχειά, διπλά κυτταρικά τοιχώματα.

Ø     Χλωρή λίπανση  : Η μέθοδος για βελτίωση της γονιμότητας του εδάφους, που στηρίζεται στη σπορά ψυχανθών κυρίως αλλά και άλλων φυτών και ακολουθείται συνήθως από την ενσωμάτωσή τους στο έδαφος.

Ø      Χλώρωση : Είναι η αλλοίωση του πρασίνου χρώματος των φύλλων ή άλλων πράσινων μερών του φυτού. Ο βαθμός αυτής της αλλοιώσεως ποικίλλει από ανοικτό πράσινο μέχρι κιτρινόλευκο.

Ø      Χλωροφύλλη  : Ο φυσικός καταλύτης (ουσία) ο οποίος βοηθά τα φυτικά κύτταρα να μετατρέψουν την ηλιακή ενέργεια σε χημική ενέργεια.

Ø      Χούμος : Το τμήμα εκείνο της οργανικής ουσίας του εδάφους, που έχει σταθεροποιηθεί δημιουργώντας τα πολύτιμα για τη γονιμότητα του εδάφους "χουμικά σύμπλοκα".

Ø      Χυμοτόπιο  :  Κυστίδιο φυτικού κυττάρου που περιβάλλεται από απλή , στοιχειώδη μεμβράνη και περιέχει υδατώδες υγρό .

Ø     Χέδρωψ η λοβός  :  Καρπός ο οποίος ανοίγει στα δύο κατά μήκος της ραχιαίας κοιλιακής ραφής , π.χ. μπιζέλια , φασόλια .

Ø      Ψευδοϊστός ή Πλεκτέγχυμα : Από την πλοκή των υφών ενός μύκητα, είναι δυνατόν να σχηματίζεται  μυκηλιακή κατασκευή που ομοιάζει με ιστό ανωτέρου φυτού και ονομάζεται Ψευδοϊστός ή Πλεκτέγχυμα.

Ø      Ψυχανθή  : Μεγάλη βοτανική οικογένεια, στην οποία συμπεριλαμβάνονται όλα τα βρώσιμα όσπρια, όπως φασόλια, φακές, μπιζέλια, κουκιά, ρεβίθια κ.λ.π. και διάφορα κτηνοτροφικά φυτά όπως τριφύλλια, μηδική βίκος, λούπινο κ.λ.π. Το χαρακτηριστικό τους είναι ότι στις ρίζες τους υπάρχουν βακτήρια, τα οποία δεσμεύουν το ατμοσφαιρικό άζωτο του εδάφους.

Ø      Ωοειδές  :  Το φύλλο με σχήμα αυγού .

Ø      Ωοσπόρια : Είναι υπνοσπόρια ενός μύκητα, που προέρχονται από πολλαπλασιασμό με ανισογαμεταγγειογαμία.

Ø      Ωφέλιμοι οργανισμοί  : Είναι έντομα και άλλοι μικροοργανισμοί οι οποίοι καταστρέφουν τους εχθρούς των καλλιεργούμενων φυτών. Άλλες φορές είναι παράσιτα αυτών των εχθρών, όπως για παράδειγμα ο μύκητας Verticilium lecanii που παρασιτεί στις αφίδες, ενώ άλλες τους κατατρώγουν, όπως οι πασχαλίτσες που τρώνες τις αφίδες, και ονομάζονται αρπακτικά.

 

Επιστροφή στην Κεντρική σελίδα